Q&A

Која е разликата помеѓу здружение на граѓани, сојус и фондација?

По правило, организациите се основаат и регистрираат според Законот за здруженија на граЃани и фондации, преку чинот на регистрацијата се здобиваат со својство на правно лице. Повторно во согласност со законот, две се основните правни форми кои најчесто се среЌаваат во судскиот регистар: здружението на граѓани и фондацијата. Овие две прави форми ги влечат своите корени уште од римското право, а заедно со тоа и нивната суштинска меѓусебна разлика. Имено, здружението на граѓани по својата форма претставува група на индивидуи, физички лица кои се здружуваат со цел да задоволат некои свои заеднички цели, интереси или афинитети. Споната која ги поврзува овие луѓе и ги мотивира да делуваат заедно е пред се взаемниот интерес кој секогаш полесно се промовира и остварува кога луѓето се здружуваат заедно за него да го остварат. За разлика од тоа, кај фондацијата суштината е во постоењето на определена имотна маса (пари, недвижнина или друг имот) која се користи или троши за конкретни, постриктно во статутот наведени цели. Обете организациони форми мораат да поседуваат статут, кој всушност преставува основниот документ кој една организација го поседува и со помош на кој таа се регистрира. Вреди да се напомене дека во смисол на легална организациона форма, освен здружението и фондацијата, можат да се сретнат и организации со други форми (како институти, центри и слично). Овие организации понатаму можат да се здружуваат во повисоки форми на здружување (сојузи и слично), со цел понатамошно промовирање или унапредување на некои заеднички интереси. Во случај да има потреба, ваквата изразена потреба за заедничка соработка и настап би можела да се формализира и преку основање на една ваква непрофитна организација од повисок тип. Она што ги поврзува и мора да ги одликува сите овие организации регистрирани под овој закон е непрофитноста. Тоа всушност значи дека во случај овие организации во своето работење да остварат добивка, таа не смее да се дистрибуира на приватни лица или за приватен интерес, туку тие средства се задржуваат во самата организација, за да се обезбеди нејзиното понатамошно опстојување и работење. Природно, овие организации се разликуваат од трговските друштва токму заради оваа одлика. При тоа се подразбира дека реалните (објективни) трошоци и побарувања Ќе се покријат, но есенцијално е дека организацијата секогаш треба да има на ум и да се труди да го обезбеди нејзиното подолгорочно опстојување.